lundi 31 janvier 2011

À madama Whise

Una nuvella di
Battì Albertini

Scusatemi s’è m’inframettu ind’è a vostra vita mischina, ma v’aghju da cuntà un stalvatoghju chì vi puderebbe interessà, è a dicu senza nisuna pretensione. Sin’à ‘sse stonde vicine, ùn avete di sicuru mai intesu parlà di mè;John Duty, omu di pocu valore, tombu da l’indiffarenza è a crudeltà di a nostra sucietà. Ma cù u vostru figliolu Curtis ci cunnusciamu propiu bè; diceraghju chì eramu ancu à u strettu ind’è sta stanza scura è angusciosa da favvi perde u ghjudiziu. Hè vera, sò crudelu d’impiegà quì u passatu ma a nutizia spavintosa v’intrunerà i cerbelli nanzu chì a mo lettera ghjunghjessi sin’à voi. Ordunque eramu in listessa stanza sti pochi tempi cù u vostru figliolu; un bravu zitellu a vi devu palisà. Amichevule, sempre prontu à dà una manu, sempre prontu à aiutà i più debbuli, a mamma è l’urfanellu cum’è si dice. Mi sò sempre dumandatu cumu un omu cusì astutu è gentile s’era ritruvatu quì. A so storia ùn l’hà mai vulsuta spiegà chì era troppu discretu. U zitellu perfettu mi dicerete o madama Whise; ùn vi possu mancu ripiglià chì a pensu anch’eiu. U corciu. Ùn a si meritava micca una fine cusì o madama, a vi ghjurgu.

Quand’ellu hè ghuntu ind’è a mo stanza, l’aghju pigliatu subbitu in amicizia. Sò cusi eiu; provu sempre d'esse vicinu di quellu chì sparte a mo vita. A sò chì n’avemu per un pezzu à suppurtacci allora megliu à ùn entre subbitu in cunfrontu. Cù Curtis ùn era micca difficiule d’altronde; era guasi u detinutu ideale per un tippu azzezu è zergosu quant’è mè. Sempre d’accunsentu cù mè; un m’averebbe cuntrariatu mancu per falà u tonu. Per a spassighjata eramu sempre inseme, ghjucavamu à pallò ind’è listessa squadra è nunda ci pudia spiccà. Eramu cum’è i latri di pisa. Ma quantunque, à pocu à pocu, c’era qualcosa chì mi scumudava cù Curtis; era troppu bravu, troppu perfettu, troppu lisciu. À capu à duie settimane u so surrisu guasi ipucritu mi facia ghjunghje una stizza di più in più difficiule à piattà. Ind’è a prighjò tuttu u mondu u stimava, da i guardiani sin’à i detinuti ancu i più periculosi. Tutti li facianu u rinchinu. Guasi guasi li rigalavanu una midaglia à stu liccacculu, ed ellu si facia un piacè tamantu à ludà à tutti l’altri, à girà incù u ventu per fassila valè in ogni occasione. Vulia esse, è era, u detinutu perfettu…

U troppu stroppia. Ogni surrisu m’era diventatu insuppurtevule, ogni parolla dolce m’era una frezza chì mi frasturnava u core. Era guasi perfettu chì v’aghju dettu, ma era quantunque assai niscentru, è di l’oddiu chì m’era crisciutu in pettu ùn si n’era arvistu sin’à l’ultima. Sin’à stu ghjornu chì a mo trappula s’era richjusa annant’à ellu cum’è un linzolu murtulaghju. "M’ai da aiutà !" chì l’aghju dettu, sapendu capunanzu ch’ellu serebbe d’accunsentu. L’edea era di fà nice di pigliallu in ostaghju da attirà l’attenzione di l’amministrazione è neguzià qualchì avantaggiu; una televisiò ò una cellula più grande ciò chì in fine di contu li ghjuverebbe ancu à ellu. Patti chjari, amichi cari. Si duvia lascià lià pedi è mani è mughjà cum’è un porcu scannatu da fà cullà subbitu i guardiani. Mughjava bè, forte è cù un donu certu per u sinemà. Eppo mi guardava ridendu, fendumi un’uchjata cumu per dì :"Ai vistu cum’è sò forte ; quì si chì t’anu da piglià à u seriu o amicacciu". Ma mughjà, ùn hà mughjatu tantu chì l’aghju sciaccatu un mandile in bocca in quattr'è trè sette. Mi guardava ochji sburlati quandu anu pichjatu à a porta:" Tuttu va bè; s’hè minatu di ghjinochju contru à u scornu di a tavula stu bavullu ma avà tuttu và bè ;mi n’accuppu eiu ùn v’inchietate…. ", ch’aghju dettu à u guardianu, rassicuratu di sapè chì l’idulu di a prighjò era in gamba.

Quì un primu dubbitu l’hà traversatu u cerbellu, ma era luntanu d’imaginà ciò chì l’aspettava . U calciu in bocca chì hà seguitatu l’hè parsu subbitu cum’è un soffiu di verità; a cunfirmazione chì era propiu ind’è l’imbrogliu impastughjatu cusì, liatu cum’è un agnellu prontu à fassi pulzà. Forte era forte, ancu grande è intebe; ma allacciatu cum’è una coppa, era divintatu una preda debbule è vulnerabile. Si lighjia l’affannu ind’i so ochji è u mandile era rossu da u sangue chì li curria da a bocca, e labbre ò forse ancu da i marracconi spizzati da u colpu datu à tradimentu. À stu mumentu avia persu di a so assicuranza è a so albasgia, è paria un zitellu aspittendu a so punizione. U mo ghjinochju appughjendu cum’è u piombu nant’à u so pettu, aghju cuminciatu à strangulallu pianu pianu. Pruvava di move, scuzzulendusi è muvendusi cum’è un varmu ma ùn ci la facia à fammi piantà a strinta infernale. I mo ochji ind’è i soi scuprianu u telu chì criscia ind’è a so mente. À stu mumentu ne era più chè sicuru; l’affare di l’ostaggiu è tutte e pazzie ch’ellu avia ingullitu ùn primavanu più. Chì tanti amichi ; eru diventatu u so boia è s’era lasciatu ammansà cum’è un piulellu. I so pedi si stinzavanu di modu freneticu cum’è per cercà un spaziu di libertà, un’ aria chì li mancava sempre di più. È più u sguardu tradiscia a so paura, a so angoscia, più a mo stizza è a mo forza aummentavanu di paghju, trasfurmendu e mo mani assassine in tinaglie d’acciaghju chì riduciavanu in pulvina i cartilagini di a so gola.

Mettia à suffucà da veru, ne era popiu à l’oliu santu. Trimulava chì basta è si sintianu e so cunvulsione sott’à u mo ghjinochju chì pisava quant’è u tribbiu; i so ochji traducianu avà u sbelu u più assulutu, l’angoscia di a morte è di u viotu chì u chjamavanu à cappià u so ultimu fiatu. Vidia ‘ssu sguardu chì mi dumandava di pardunà ma ùn c’era nunda à perdunà ; ùn c’era nisun altra raghjò à sta suffrenza chè a mo scimità è a mo voglia di vede stu visu d’anghjulellu annirisce à pocu à pocu. Era guasi turchinu avà è i so ochji parianu duie stelle pronte à spinghjesi ind’è u silenziu di a notte ; ‘sse duie perule chì vi facianu sunnià è ride ùn hè tantu, quand’ellu era sempre zitellu è ch’ellu venia à aggrundassi affianc’à voi. Paria ancu di chjamavvi. Iè ne sò propiu sicuru, e so ultime parolle, ‘sse ultime chjame addisperate vi cherianu à a riscossa. A so mamma cusi cara ùn era più à u so latu è ne suffria quant’è di u pesu chì u sbrimbava oramai. Un’ ultima scossa u feci trasaltà è Falcina l’abbracciò per l’ultima volta, purtendulu cun ella per un viaghju eternu luntanu da e vostre carrezze. L’aghju guardatu cusì una mez’ora, longu stracquatu chì paria una pupatula di cera. Avia sempre pinsatu ch’ellu ùn avia nunda à fà quì; era un mudellu per noi tutti è a so piazza ùn era micca ind’è una prighjò. L’avia liberatu da e mo mani assassine è spietate per mandallu versu d’altri orizonti, puru per ùn esse quelli bramati da a mamma chè voi site. Ùn vi dumanderaghju micca di perdunà chì ùn c’è nunda à perdunà; d’altronde ùn risentu nisun culpabilità. Ùn risentu nisun emuzione à dilla franca ; i mesi è l’anni in l’infernu carcerale m’anu toltu u minimu sentimentu chì pudia accende ind’è i me ochji un suppulu di pietà. Ma innò, l’aghju assuffucatu sin’à l’ultima stonda è mancu ùn mi ne pentu. Mancu ùn ci pensu. Compiu oramai stu fogliu à l’inchjostru di sangue senza oddiu nè rimorsu, vittima anch’eiu di u sbandonu di stu mondu crudelu è distruttore chì m’hà lasciatu for di strada è privu d’umanità…

mercredi 19 janvier 2011

Sottu à i muraglioni

Una nuvella di
Marceddu Jureczek

à Michael Moorcock


Erani tutti accolti davanti à i porti di a Cità antica, i vechji, i donni è i ziteddi. Era ghjornu di u marcatu. I porti à livanti erani sbalangati. Era a prima volta, dipoi ch’edd’erani mossi l’omini appressu à u so rè da sottumetta paesi è regni luntanu.
Dui anni, facia dui anni aghjà, è ùn era vultatu nimu.

À pocu à pocu, s’imbugnava u celi.

In quà è dà, à u pedi di i muraglioni di a cità, uni pochi di banchi spachjavani i pustimi di i campagnoli, u casgiu pasturecciu custuditu in i muntagni di u vicinatu, u pannu grussulanu è scuru tesu di lana picurina. I ricchezzi è i sbarsi di tempi fà pariani calchì sonniu addupiatu.
Indù erani scatuliti quiddi massi di dulciumi è cibi chì vi mittiani a bocca in suchju à vedali è ad annasalli.
Indù erani missi quiddi stofi magnifichi ghjunti da i cunfini di u mondu, culuriti com’è a gioia, ricamati d’oru è d’arghjentu, lebbii lebbii chì à vestali, vi paria propiu d’essa nudu in cristu.
Indù erani quiddi trambusti di a piazza, i stridi di i donni, i brioni di i rivindaroli, i reti di i ziteddi, i ghjastemi di l’omini, … moltu più in tempu di fiera, tandu sì chì si facia fistaccia duranti trè sittimani da sottu à i muraglioni di a Cità, i più alti è i più beddi di tuttu a Criazioni.

L’imperiu ùn era più l’Imperiu.

S’era appuculitu, arritruitu, agrunchjatu,…

Da ciò ch’edd’era statu prima, ùn firmava più cà a vechja Cità è i so muraglioni trafalati.
La ghjenti andava arriondu, animi persi nantu à a piazza guasgi biota.
Facci neri, boci ammutuliti, passi strascinati. Mancu i più suldaghji ùn aviani voglia à prizzighjà. Quidda piazza vi mittia a muca à u cori.

Un marcanti, da cacciassi a picondria, arrittu annantu à u so carrettu, s’era trappesu à rimirà u luntanu. Hè propiu tandu ch’eddu vissi un nivulu foscu. Tamantu nivulu lampatu à l’assaltu di u celi. L’omu briunò. La ghjenti tutti quanti prisenti in piazza missi à fighjulà ciò ch’edd’insignava di bracciu è di ditu tesu. Ùn era più un nivulu, era una muntagna in anda.

Ma chì sarà, ma chì ùn sarà ? una timpesta mossa da i venti à livanti ? Fà chì sarani bandi d’animali, cavaddi salvatichi, in cerca di prati è di pozzi d’acqua.
Unipochi di bancarrotta è di pilligrini cumpariani sempri pà a fiera è i cirimonii di a cità, ma ùn tali à trè mesi, ùn s’aspittava à nimu…

«Hè vultatu u nosciu Rè, hè vultatu u nosciu Rè !»
Dissini cusì i vechji, quiddi chì tiniani sempri u ricordu di  l’armati splindurenti passati sottu à i porti maiori di i trionfi, tanti anni fà.
«Avarà dumatu populi è nazioni frusteri è si ni cuntorra in casa soia incù tutti i ricchezzi cunquistati !»

I donni missini à piegna. A cuntintezza li facia vena u trimuleddu. I canneddi arraghiti diciani a spiranza. Turrariani ad abbraccià l’amanti, u sposu, u figliolu, u frateddu…
S’alzò tandu un cantu di milli boci, un cantu di gloria è di vittoria, di vita è di paci.
Anc’assà, l’assenza era pà compia è a Cità avia da rinviviscia, rinviviscia.

Cintunari di zocculi minavani a terra. U so frombu vi mittia ombra quant’è u sonu scatinatu.

Una marighjata di cavaddi subaccava i stesi piani. Sopr’à eddi, u nivulu era crisciutu à i numari infiniti. Un nivulu vivu.

Una donna, intuntita, s’era avanzata in a pianura à l’iscontru di i cavalieri. Alzò i bracci è chjamò. Ma era luntana troppu è ùn si sintia ciò ch’edda dicia. Tandu si missi à corra à vita persa da righjugna a piazza è l’accultina da innanzi à i porti.

Tutti t’aviani a dismania è li trigava di sapè. A donna s’avvicinava à corri corri, un’ animala à u ruveddu. Di colpu, si ni firmò susta, com’è stantarata è pò cascò secca, una frezza in trà mezu à i spaddi.


lundi 10 janvier 2011

U sangue era in u sole

Una nuvella di
Guidu Cimino

Rossa hè a luna è rossu serà u sole matuttinu.
Aspettava guattu guattu in l’erba croscia di a guazza.
Duie ore diggià ch’ellu era quì nascostu, senza un fiatu, un muvimentu chì possa tradisce a so presenza.
Sà aspettà. L’hà in u sangue.
Manu à manu si mette à nasighjà un prufume di capelli russicci.
Ghjè ella. A capirossa. Ne hè sicuru.
U so corpu sanu sanu si tuffa in la terra umida, u so core pianta di batte.
Vicinu à ellu dui pedi nudi passanu, alzendu l’ochji vede duie gambe longhe è fine chì u pelizeghjanu senza mancu fà attente à ellu.
Passata ch’ella hè, si pisò, u pugnale alzatu è prontu à mina.
Capirossa si vultò d’un colpu cumu s’ella l’avia vistu daretu à ella prontu à infirzà li u pugnale à mezu à e spalle per taglia li a lisca è crepà li u core è si lampò ugni tesi per scavà li l’ochji è funu prestu dui corpi à buleghju è cincinonu in pianu faccia à faccia, fiatu à fiatu è u pugnale lacera u pettu è l’ugni straccianu u visu è corre u sangue machjendu di rossu a filetta è quand’elli si cappionu unu era mortu è l’ochji aperti fighjulava senza vede lu u sole rossu.
U sangue era in u sole.
Capirossa si volta nant’u spinu è ripiglia fiatu.
A luce rossa di u sole face ancu più rossu u culore di a so chjoma.
Capirossa s’addinochja è si pesa è si mette à marchjà.
Nanzu à l’azzuffu sapia duv’ella andava.


U vechju posa accant’à a porta, nantu à un bancu cupertu di teghje grisgie.
Fideghja luntanu quallà, daretu à i monti, daretu à u mare, più luntanu c’a vista pò andà.
L’hà intesa vene perchè Capirossa hà vistu a so arechja movesi cum’è quella d’un cane. Aspetta ch’ella parli. U so visu hè vechju, sulcatu da centu riviglie chì dicenu a so età cum’è i chjerchji di l’alburu. Un vechju castagnu, arradicatu quì, vicinu à a so casa chì hè stata a casa d’u so babu è di nanzu a casa di u babu di u so babu. Duie dite nudose cum’è vechje branche tenenu una sigaretta chì fumicheghja è chì ingiallisce appena di più a pelle pergaminata. Quatru peli di barba c’ùn anu più abbastanza carne in stu visu dissuchjatu per pudè cresce è dui ochji negri, senza ciglie, chì a fideghjanu è li dicenu chì st’omu aspetta a morte cume s’aspetta a notte chì s’avvicina, per pudè si ripusà una cria dopu à una ghjurnata di travagliu accanitu per isse teppe muntagnole.
« Luisa ! Porta una buttiglia di vinu è dui vichjeri ! »
À Capirossa li stupisce assai issa voce forte è chjara surtendu d’issa bocca sdenticata è chì palesa a vulintà forte d’esse intesu è ascultatu.
L’omu a si vole fà valè puru s’ellu hè debule in lu so corpu è ùn hè mancu appena disturbatu di vede issa bella capirossa tutta sanguinosa è meza spugliata chì u fideghja senza parlà.
“T’hà lasciatu passà ?... A sò perchè sì quì è ti cunnoscu à tè… sì figliola di…”
U pugnale li tagliò a canella è a sigaretta cascò in pianu
“Ùn si degnu di prununcià u nome di mama”
“Eccu u vinu” disse Luisa.
“Pensu c’ùn hà più sete”
Misse à mughjà Luisa cum’una cagna ferita è Capirossa si n’andò. Ùn era ancu finita a so cerca.

À seguità (à chì vole)


jeudi 6 janvier 2011

Animali

Una nuvella di
Gilles Zerlini

Indè a mo famidda, emu sempri avutu l’animali. In i tempi di u mo babbu t’aviamu una decina di ghjaddini è ancu un menatu chì vinia d’Indoscina, briunaia tutta a ghjurnata « i Vietconghi, i Vietconghi ». Ma dopu quandu a mo mamma si hè ritruvata vèduva, u menatu si n’hè scappatu da a so capia in celu è qualchi ghjornu dopu t’emu manghjatu tutti i ghjaddini, u ghjaddu è i piuledda, t’emu fattu una puloppò di quiddi.

À  st’epica t’emu adduttatu un ghjattucciu,  una simana  dopu à l’intarramentu. À l’iniziu u chjamaiamu « misgiu, misgiu » com’è  tutti i picculi ghjatti, po Misgiu hé divintatu  u so nomu. Ma a mo mamma, à forza di chjamallu Misgiu hè passata pianu pianu à Michè. Michè  era u nomu di u mo puvaru babbu,  li facia piaceri à mammà, l’accunsulava iss’animali.

Ma l’altru ghjornu, una duminica, u Michè hè rigiratu in casa cù una gattiva firita à u spinu. Semu andati à u vitirinariu   ch’hà dittu « Madame Ferratch’ » (iddu dici sempri cusi Ferratch’, à menu iddu faci u sforzu da prununcià à a corsa) « Votre chaton est mal en point, il va falloir pratiquer une euthanasie ». Adèle, si chjama cussì  a mo mamma, ùn capia micca ciò ch’iddu era un « état nazi » ma pinsava bè chì ùn era micca una cosa simpàtica. Dunqua semu riturnati in casa cù Michè in un sachettu di plasticcu Casino, i sachetti com’è si faciani nanzi, i chjuchi, a mo mamma piinghjiva ; ancu più chè pà u so maritu.  Dopu emu missu u saccu dentru una scatula di scarpi Adidas è l’emu intarratu sottu à una fica di l’ortu, cù appena d’acqua biniditta di Lourdes chì puzzava un pocu.

A sirata si hè passata à u telefonu, Adèle hà chjamatu à tutti i so « copini »  è parenti, sin’à ondici ori cù à televisiò accesa cù u sonu à fondu. Ghjeu appena stancu, so andatu à chjinammi senza manghjà. Ma u sonnu ùn vinia micca, eru pinsarosu da a morti di u ghjattinu, mi turnava sempri in a menti a frasa « le petit chat est mort » com’è dicia a povera Agnès. D’appressu à mè era u ghjacaru di a vicina chì l’avia tumbatu. Madama Muller t’hà unu spezia di ghjàcaru gattivu, robba di berger Belge ma chì a so mamma era una caniscia giadda mi pari, infini hè gattivu. Allora ghjeu tutta à notti aghju riflittutu comu fà pà tumbà st’animalacciu. È sfuglittendu un libru di culu m’hè vinuta un’ idea. T’aviu da fà un unguentu cù a vaselina è appinuccia d’arzènicu, cussì t’avariu da arranghjà l’affari. 

U lindumani matina mi so impustatu di fronti à u purtonu di madama Muller. L’aspittava cù una sigaretta in beccu ch’e fumavu cù a mani manca. Facia appena attinzione parchì t’avia l’unguentu in punta à i diti di l’altra mani. Quandu hè surtita versu nov’ori pà fà fà i so bisogni à u so « chienchien à sa mèmère » mi so aviccinatu, è, mentri chì u ghjacaru si facia una bedda merda cù l’anchi stretti, u musu tesu è l’ochji mirlinu à l’urizonti,  l’accarizzeti u fronti è l’arechji dicendu « oui c’est bien, il est gentil le chien ». Idda surridia. U ghjacaru rugnulava ; sicuru ch’ùn aghju micca tuccatu a mani di Madama Muller, ùn so micca tontu, ghjeu.

Dopu aghju lampatu a mo sigaretta in tarra, so intrutu in furia in casa, mi so lavatu i mani cù pricuzioni cù una brossa è taddatu l’unghji curti curti. Po’ so  cuddatu in a mo camara à u pianu è aghju fighjulatu da u mo balconu i muvimenti di a vicina. So statu tutta a matinata cussì à fighjulà u carrughju è a pruprietà d’in faccia. M’aspittava à vedala sorta cù u so ghjacaracciu in una cuperta pà andà à u vitirinariu.

Versu quattru ori, hè surtita dinò, ma pà fà cacà à l’altru, in fattu cacani tutta a ghjurnata ‘ssi berger  Belge,  ed era sempri viva sta purcaria. Aghju pinsatu chì u mo toscu era troppu vechju, passatu. Piccatu, sarà pà a prossima volta, ch’e mi so dittu, cù un’ antra manera. Ma quandu so ricuddatu versu un’ ora di mani in a mo stanza, dopu à a fini da a seria televisata, c’era sempri u lumu dentru à a sala di a vicina, idda si chjina sempri à a stessa ora, aghju pinsatu chì u ghjacaru ùn avia micca pussutu spinghja u lumu. Puttana gobba !

mardi 4 janvier 2011

A ghjatta nera

Una nuvella di
Marceddu Jureczek


à Howard Phillips Lovecraft


S’allisciava una grossa ghjatta nera nantu à a masgera di a stretta chì a si tracciava voltu a calata, da sottu à u tigliolu anticu. In u quatru strettu di u carrughju si vidiani aghjà l’asti di i barchi à u mireghju. Di quandu in quandu, un vintisgiolu binidettu i facia ciambuttà.
A ghjatta nera, grassa è tonda, battia a coda, un colpu à dritta, un colpu à manca, è po un antru colpu, senza troppu fretta. I marinari chì mutavani passu accortu ad edda ùn li davani mancu stampa pinseri.
Uni pochi di vichjaconi vizzi è gobbi pusavani, à quidd’altru capu di a piazza, ochji à soli, chì l’arburi erani pocu. Li usciaiani u tupezzu i speri infiarati. Anc’assà, c’era quiddu vintisgiolu… nimu avaria pensu à tuccà è disturbà a ghjatta. Era u so locu prasceltu à a ghjatta nera. A sapiani i pratichi di a piazza. Parchì in quidda cità, l’omini à i ghjatti, li purtavani altu rispettu.
À dilla franca, di ghjatti, l’omini di quì n’aviani u stermu…

In quidda cità, prima ch’eddi fussini rispittati l’animali, un vechju bancalari è a moglia a si campavani à tribulà è à tumbà i ghjatti di u vicinatu. Com’edd’era ch’eddi udiaiani i ghjatti, mancu la sapia dì nimu. Era cusì. D’altrondi a numata, l’aviani in u circondu. È nimu ardia à intargalli sopra à u fattu. Erani tremindù vizzi com’è dui fichi passi ma sempri in sesta è ribraduti è i so ochji, chjuchi ed incatagnati, sbarsavani d’invidia è di gattivezza ogni volta ch’eddi scuntravani un ziteddu, una ghjuvanetta o un ghjuvanuttonu. Vi puniani quiddi uchjacci addossu è paria ch’eddi vi livessini u pocu di u fiatu…

In quiddu portu, la ghjenti tinia pocu sintimenti pà l’animali. Masimu pà i ghjatti. Certi cumari contani chì tempu abbughjatu, i ghjatti, passu passu, vani à ritruvà i strei è i surpadori chì avvignani a notti in cerca d’anima è di sangui.
Sò missaghjeri di a morti è i so misgiuleri, ammazzulà ammazuleghjani. Ogni tantu si ni sbattia una di capu contru à una muraglia o ancu megliu, à tempu nati s’annigavani sterpi intrevi.
Inveci, u vechju bancalari è a moglia, à senta certi maunati chì vi tarrulavani u cori, diviani avè sparmintatu altri mezi da falli soffra.
U vechju è a vechja stavani in una casetta suligna meza cà sfraiata, piattata da un mazzulu di lecci antichi, in u fondu di un curtili insalvatichitu. Di nimu si primuravani è nimu li dava capu.
Un ghjornu, in cità, capuletini da calchì paesi luntani, i carrioli culuriti è musginati di un circu. Banchi è tendi, in piazza di u tigliolu, i missini in tondu ad un palcu maiori chì annantu ci baddavani, sunavani è faciani i so maganzi.
À l’abrucata, ghjunti da i paciali à vicinu à a cità, da i carrughji scuri di u portu, u populu facia l’accultina da veda u spittaculu. À buleghju à strolaghi è musicanti, cù addossu i stofi ricamati è lebbii di l’urienti, c’era un ziteddu. Spitturicciatu, moru, beddu, missu in culippipulì nantu à i tappetti accamattamassati fatti à figuri pinzuti è tondi,  à sonu di zifuleddu, facia baddà una banda di ghjatti, grossi è chjuchi, neri, rossi, bianchi è trizinati, pilacciuti è tusi. À i primi noti di u fatatu strumentu, saltavani i ghjatti, à quandu annantu à i zampi di davanti, à quandu nantu à i zampi di daretu. La ghjenti si ni firmava à bocca aparta. Faciani u chjerchju i ghjatti, faciani a piramida, una nantu à u spinu di quidd’altra. I so miauleri paria ch’eddi arrispundissini bè bè in versu à l’intinzioni di u ziteddu, sempri ad ubbidiscia, sempri accarizzanti. U publicu, mancu à dilla, era stupitu. Comu, ‘ssi ghjattacci chì ùn ci hè manera di dumalli, torrani cumandativi chì basta à l’ascoltu di quiddu ziteddu ? Ci sarà propiu calchì fisica è certi aghjustavani, insuspittiti, calchì magia maladetta… Comu usava eddu à falla à a fini di u so spittaculu, in un silenziu fondu, com’è in u tempiu di calchì impiu, s’arritiravani daretu à un tindonu di viddutu carminu u ziteddu è i cumpagni.
Una di quiddi seri, anch’eddi, erani ghjunti, i dui vechji, curiosi di veda u miraculu di i ghjatti.

Una mani, pronti ad abrattà a strada, la ghjenti di circu circò u ziteddu. Nè in carriola chì c’erani i ghjatti stesi nantu à cuscini di seta, nè in piazza di u tigliolu, nè nantu à a calata, via ùn s’infattava in docu. Scumparitu era, ma ùn pudia mova u circu senza u ziteddu.
Arruchjavani sbarandati, i carrughji, i stretti è i curtili, omini è donni in unu rifrustu di tissuti bracanati. In docu. Si fecini entra in i palazzi, i casi è i cantini. In darru. Addispirati erani. I marinari, a cità tutta quanta, erani afflitti.
À l’abrucata, quandu chì i carrioli di u circu si missini in anda, s’intesu un fracassu di l’altru mondu. Paria chì tutti i ghjatti di a criazioni si fussini cuncolti à battaglioni in inghjiru à a casa scantata di i dui vechji, in fondu di u curtili sminticatu. U stritu di u zifuleddu strisciulava a notti…
A mani matina, in cità, in portu, ùn firmava mancu più una ghjatta. Chì sarà, chì ùn sarà ? A paura s’era impusissata ogni cori. Certi diciani chì i dui vechji c’erani pà un pedi di capra ind’è quissu u misteru. È u ziteddu ? capaci à fà spariscia un ziteddu erani capaci quiddi, a si dubbitavani tutti, crudi pà l’animali, crudi pà i cristiani…
Ùn andeti nimu in u curtili bughju, ùn era frusteri u ziteddu ? ch’eddi ci andessini i soi, la ghjenti di u circu.
S’addurminteti a cità di un sognu grevu è culpevuli.
À l’albighjà, o i miraculi, erani turrati i ghjatti, neci di nudda, à godasi u soli nantu à i muri, i tetti, i piazzi è i piazzetti ; grossi è chjuchi, neri, rossi, bianchi è trizinati, pilacciuti è tusi, à l’usu di sempri. Pariani techji è di a cuntintezza, battimavani, alliscendusi i barbasgi. Era turratu anch’eddu u ziteddu è avia righjuntu una carriola, a sola ferma à stà in cità, com’è pà aspittà… cunturrava in i so lochi.

Da u curtili, più nimu era sciutu. S’era insalvatichitu peghju di mai ; a tiria è i tanchi faciani da patronu. Daretu à i vetri di a casa, lumu, ùn si ni sciglia più. À capu è una misata, uni pochi di marinari, i più ribraduti, franchetini u cataru. A porta era chjusa. Una catapussata, una spaddata è un’ antra, sfrumbuletini a porta. Indrentu à a casa, dui massi d’ossa, puliti, chì lucicavani.

In cità, annantu à a calata, in piazza, si ni parleti mori di quidda scuparta, di u circu, di u ziteddu moru, di i ghjatti.

Aghjimà, in ‘ssa cità, à i ghjatti, l’omini li purtarani altu rispettu.
À dilla franca, di ghjatti, l’omini di quì n’avarani u stermu.

mardi 28 décembre 2010

U ghjacaru di i Bartelini (2/2)

Una nuvella di
Jean-Pierre Arrio

Ripigliendu cù difficultà u so fiatu si dumanda quantunque cum’è sarà per esse statu cusì impauritu. Ch’hà vistu in fin’ di contu ? l’ochji di qualchì animale di cumpagnia scappatu d’a so patrona ? Forse u spechju di u so focu di sciaminè in l’acqua ch’introscia l’arba di l’ortu ? O sarà ancu u luciore di a luna nantu à e manichje di ferru di a sechja accantu à lu pozzu !
Fora, a timpesta si scatineghja è si sentenu rimori d’ugetti ribucatti in terra da u ventu, di teghje sciappate è di ghjamboni tronchi.

Trascinendu e so sciarette nant’à e chjappelle di u pavimentu, Andria, ghjuntu à u bar di u salottu, si serve un bichjerone di Whisky da fà fughje un irlandese è u si biota sanu sanu. Sgrunchjatu da l’alcolu si mette in capu di ricercà i vechji ritratti di nanzu. Sarà un passatempu chì li farà aspittà l’ora d’andà à dorme.
U primu ch’ellu sorte hè unu di a so famiglia trenta anni fà: moglia, bambinelli, Bocchinera ùn era ancu nata à quill’èpica. A lampa in tarra cù rabbia, chì ùn supporta micca a gioia chì pare d’esce da tutti i persunaggi di a fottò. Ellu, chì l’avìa presa, ùn ci hè à nantu, allora pocu imprema di tènela in casa !
Mi ! Una cù Bocchinera à trè anni. Un’ antra cù a ghjacara più vechja, più trista, ma sempre bella à nove, dece anni forse... Tè ! una fottò di Andrìa cù un vicinu. Trà i dui omi ci hè a ghjacara. U so pelu zeppu è luminosu hè diventatu grisgiu, ternu è raru. Era quì vicina à a fine. Umbè ! Andria rimarca ciò ch’ellu ùn avia mai vistu tandu : un astu di durezza in u sguardu, in più di ss’ andatura scema ch’ella avia l’ultimi mesi.
Ùn si pò impedisce u sgiò Andria di rinculà cum’e pichjatu da un cazzottu; ciò ch’ellu scopre in ‘ssu ritrattu di u spiritu di a so ghjacara nanzu à a so morte li dà u fretu à a pelle.
Ghjè vera chì in quelli mumenti chì annunciavanu a disparizione di Bocchinera, t’avìa ella un’attitudine bizarra di zitellu lunàticu: s’ella ùn vinia più pà e carezze, cum’è riffugiata in li so sogni, accitava i colpi cù una rassegnazione di sgaiuffu compiu.

U listessu grattamentu ch’e nanzu ! À u prima pianu avà ! Inchietu da veru s’avvicina di u bassu di u scalone è fighjula à l’insù. Pianu, pà ùn fà micca trizinà i scalini, colla è s’arritrova in u longu è tristu curridore chì porta à e camere. U grattamentu hè diventatu trostu è vene da daretu a terza porta, da daretu a porta di a so camara di tandu. Oghje Andria stà in piantarrenu, ùn colla più quì. Campa, dorme è manghja trà salottu è cucina.
À pocu à pocu Andrìa s’avanza in u curridore, u so bastone in manu, fin’à ghjunghje à a famosa stanza. Appiccia l’arechja à a porta ma ùn riesce micca à capisce ciò chì puderia caggiunà tamantu fracassu. Sarà u ventu, dopu avè sciappatu a finestra, chì disguasta a stanza ?
Apre d’un colpu a porta è subbitu rincula. A camara, illuminata, hè calma, mancu più un rimore. U balcone hè chjusu è ogni cosa hè bè allucata. For’ di... Andrìa rimarca, petrificatu, chì i linzoli bianchi ùn coprenu più i mòbuli è u grand’ lettu ! Pare ch’e u coppiu chì l’occupava ind’i tempi l’appia lasciata cinque minuti nanzu... Allora chì frappocu saranu quindeci anni chì più nimu ci entre !
Frasturnatu, u vechju Bartelini sarra a porta è si ne rifala in u salottu. Hè tandu chì riparte u rimusciu; avà si puderia crede chì a casa hà da sbulà in l’arie: trèmenu i muri, vìbrenu i vetri, si sèntenu chjocchi putenti contr’à u sulaghju cum’e prudutti da baulli chì cascherìanu l’unu apressu à l’altru !
È u tazzu chì si tramuta d’una stanza à l’altra ! Andrìa u sente gunfià in curridore. Sente dinò distintamente chjucchittà una catena chì struvina e tavulette di u vechju sulaghju avvicinèndusi d’u scalone!
Tandu, angusciatu persu, Andria si lampa in a vechja è prufonda scanceria di a cucina, à mezu à spazzole è stracci.
U fraiu empie tuttu u spaziu è Bartelini, spaventatu, hè ubbligatu di tappassi l’arechje. Pienghje è si lagna com’è un zitellu ma nimu lu pò sente. A nuttata sana si cuntinueghja ‘ssu tazzu scemu : bichjeri è piatti lampati contr’i muri, carreghe tronche, rimori di persianne chì battenu è di vetru sciappatu.
È, di manera subbitania, si sparghje u silenziu. Andrìa aspetta dinò qualchì minutu,  eppò apre a porta di a scanceria pà ghjittà un’ ochjata à l’infora : tuttu hè sottu sopra, ùn ferma più un ogettu interu, ogni piattu, ogni quatru, ogni mòbulu hè troncu, sfracicatu, macinatu. Sorte è s’avvanza trà i pistìcciuli di u so mondu. Si pesa l’alba è un luciore pàlidu chjarisce u celu spurgulatu ch’ellu vede à traversu a finestra spalancata ; u ventu ùn face più sente a so ira murtale. Incapace di a mìnima reazzione, Andria fighjula, acciaccatu, i dui pezzi di brusta cum’è posti ind’è u bughju à nantu à u tappettu. È u prima raggiu di sole dà cunsistenza à a cosa chì porta quell’ochji rossi. Pianu pianu u lume svela a siluetta grisgia di Bocchinera chì tranquillamente si pesa, u sguardu inchjudatu ind’è u sguardu di u sgiò Andria. A ghjàcara incrispinisce calendu u capu, l’arechje in daretu è Andria capisce chì l’hà da saltà adossu.

***

Ghjè versu meziornu chì l’anu trovu, stesu ind’è u lettu di a càmera di u prima pianu, sopra à so strapunta cripata. Hè, d’altronde, u solu dettagliu curiosu : i vicini, privenuti da u fattore inchiettu di truvà porta chjosa, anu traversatu un salottu pulitu è elegantone cù u so soffà lussuosu è un tappettu novu novu. Sò cullati par ghjunghje à un curridore chjaru è luminosu nanzu di entre ind’è a stanza duve durmìa pà l’eternità u sgiò Andria cù a so ghjacara tant’amata à i so pedi.
U babbu di Lisandrina hà dettu : “Mì ! ch’hè sempri viva quissa ! Hè un pezzu ch’ùn a si vidìa più. Sarà piutostu a figliola di Bocchinera, nò ?!”
È a si hè ricutta è purtata in casa.

lundi 27 décembre 2010

U ghjacaru di i Bartelini (1/2)

Una nuvella di
Jean-Pierre Arrio


Fola nera pà i zitelli ch’ùn ani micca a paura d’avè a paura !

Stu cantu funebre ghjè u ventu chì face sente u so lagnu frà e cime di i longhi pini neri chì avvìnghjenu a prupietà di u vechju Andria Bartelini. L’àrburi si stàccanu appena nantu à un celu bughju d’inguernu, inchjaritu solu da un pìcculu frammentu di luna chì si face un passagiu à travers’i nuli.

Stu cantu funebre accumpagna u cortu traghjettu di Lisandrina trà a panatteria è a so casa. Stringhjendu a so baghetta a zitella attiva u passu pà arritruvà à u più prestu a calda sicurezza di a sala induva l’aspèttanu babbu è mamma è a so cùnsula di ghjocu.

U dopu meziornu un frusteru è a so ghjàcara tinuta da una catena avìanu traversatu u paese è Lisandrina chì l’avia infattati era pocu serena...
Più avanza è più si rinforza a tramuntana, trasfurmendu in un trostu spavintosu u so gridu acutu. Lisandrina avà vede a so casa, in fondu à l’ortu appiccicatu à u muru di u duminiu di i Bartelini. Si pianta, fighjula... “Cosa hè... ? Sti dui punti rossi lucichendu ind’a bughjura, chì sò ?” Dui pizzatelli di brusta chì parenu posti nantu à i chjàppuli di buttiglia cuprendu u muraglione davant’à i pini. “Saranu ochji quessi ?” L’ombre di a notte parenu inchjerchjà  a fiminuccia chì, accelerendu ancu di più, si lampa in la so casa cum’è s’ella avia à Satanassu daretu.
Culà, nantu à u muru, si sò spenti l’ochji rossi.

***

Suffiendu è sudendu, u sgiò Andrìa entre a so legna d’àlbitru da fassi una vampata di quelli. U fretu hà invaditu u paese sta fin’ di dicembre nivulosa è ùn basta più u sciaminè immensu chì copre un muru sanu di u salottu pà riscaldà a so vechja carcassa.
I so panni sò frusti, u pantalò di villutu pare d’avè cent’anni è a camisgia à carrò sopra à a maglietta bianca hè stracciata in parechji lochi.
Tanti anni ch’ellu passa solu sulettu... Si hà da veste par quale? A so moglia si n’hè morta vinti anni fà, i zitelli oramai sò in città ed hè un pezzu ch’ùn còllanu più à vèdelu quì.
Unicu ricordu di ‘ssa èpica luntana li ferma u so “tesoru”: un pacchettu di biglietti, piattu in a strapunta di l’anzianu lettu ch’ùn serve più...
Andrìa trascina a so amarezza tutta la santa ghjurnata è u so visu ni porta a traccia. A fronte bassa è sulcata, u muccichile stortu, u bavellu mal’ rasatu, sò segni di una gattivezza tremenda ma piatta, prufonda.
Ghjuntu in casa,  i bracci occupati à stringhje u so fagottu, vultendusi pà sarrà a porta cù u pede s’avede di una bizarerria accant’à u pozzu di l’ortu: duie bruste rosse rosse parenu di guardallu, fisse è luccichente.
U vichjaccone stà fermu dui minuti è pò sciacca un calciu à a ghjanna chì si chjode. “Accidenti i sgaiuffi !” Quandu li accade qualcosa à u vechju Bartelini sò sempre i zitelli di u paese à èssene i rispunsèvuli.

***

U focu sciappiteghja abbacchittendu a vechja pella di u sgiò Andrìa inguttupatu ind’un accapatoghju di seta sculurita. U so sguardu si pone nantu à u tappettu trapassatu di lana fine è u vechju si ramenta à Bocchinera, a so vechja ghjàcara cursina chi si stracquava quì a sera, à i so pedi. “N’avarà presu colpi !?” pensa Andrìa ind’un surrisu suddisfattu. Ùn li ferma più cà quessa: pinsà à u passatu, à ciò chì era è ch’ùn hè più.
A vichjaia ind’è noi hè segnu di dignità è di saviezza. Cù Andrìa Bartelini serà piutostu vigliaccheria è dispettu!

Un rimore, ghjuntu da fora, u face trasaltà. “pesta à ssi zitellacci!” Allè, torna à i zitelli. Chì averanu fattu dinò ?
Piglia u so bastone di nuciolu bellu duru è apre a porta, lascendu entre un sciuscettu chì li ghjala l’ossi. Ricumencia tandu u strigliulime fastidiosu è ghjè cusì chì u sgiò Andria u pò situà : quallà sottu à u muru di u duminiu ci hè a gabbia di farru di Bocchinera, a so vechja gabbia rughjinosa induve a mittia, liata à una catena, quandu a vulia punisce.

U chjoccu di a purtella chì batte è ribatte contr’à a gabbia u caccia da i so ricordi. A sarra è si ne torna in casa pinsendu à sta cursina cusì bella...
A sera, s’avvicinava Bocchinera d’u so patrone cù i so ochji amurosi di bestia, è ellu a minava, a minava ! Ùn suppurtava micca lu s’amore, l’amore d’una bestia !
A ghjacara era fida è sincera, u suvitava da partuttu, è què li piaccìa à Andria : era a soia, era soia ! Fermava fida ancu sottu à li colpi. Si stendia pienghjulosa è u guardava da sottu è i colpi falavanu di più in più, cutratti.
Sincera era. Dopu à tamante tribbie vultava sempre nantu à u tappettu pà chjinassi à i so pedi... fin’ à la prossima concia.
Si pruminavanu suventi tramindui in furesta. Bocchinera curria, si piantava, ripartia à u trottu carca di cuntintezza è d’allegria è ellu a fighjulava, cuntemplava u so prufile perfettu di ghjacaru di razza, u so capu di lupu, e so arechje in triàngulu, u petturicciu largu è altu, u musu neru è fine. A cuntemplava è d’un colpu li cullava una rabbia ! S’ella passava à tiru à ‘ssu mumentu, li sciaccava un calciu di l’altru mondu !

***

Andria s’hè pusatu torna in lu so soffà dicenuvèsimu, à u tissutu stacciatu è à u legnu tarlatu. U calore diffusu da a cuperta ch’ellu si hè messu sopra, li dà quasgiu u sonnu. À tempu ch’ellu cummenci à penciulà rialza u capu : Si sente grattà à a porta. “Chjur’lu Bambinu !”...  Andrìa si pesa pà vede cosa si passa, apre, lampa un ochju fora : nunda.
Ma u vechju ferma seccu quandi u rimore di a purtella di a gabbia si face sente torna. Sorte un pocu in l’ortu pà vede megliu, face dui passi indecisi, ghjustu u tempu di vede a catena chì sbrilla sottu à la luna – “ùn ci era micca nanzu !” - è u fracassu di a porta di a casa chì chjocca ind’u silenziu manca di fallu inciampà. Hè à ssu mumentu ch’ellu vede l’ochji rossi. Ùn hè micca un scherzu di zitellu st’affare: “Ci hè un animale in ortu !” Un animale periculosu postu ch’ellu hè cusì silenziosu ! Rinculendu pian pianinu chjappa u lucchettu di a porta daretu à ellu pà àprella, ma hè chjosa. Andria si volta arrampicatu à u lucchettu, u scuzzula ma ùn serve à nulla. A porta hè bella sarrata ! Calci, pugni, dinò u lucchettu, pugni, calci...! è si apre d’un colpu. Andria, lampendusi drentu, hà solu u tempu di vede avvicinassi i dui punti lucichenti da sopra à la so spalla è di sarrà à chjave. Un currente d’aria fresca li batte i schinchi è face trimulà a fiara di u focu.

dimanche 19 décembre 2010

Elios 75

Una nuvella di
Zipura Meiran




“ The instruments, cryptographic, unconventional, make no sound, do not move. The sphere stops, shifts and roll as the last of the liquid drips from the wide split in its side.
Why did I do it ? Why did I do it ? Why did I do it ? Why did I do it ? Why did I do it ? Why did I do it ? “
Michael Moorcock, Behold the Man  (1969)



1

-          Attenti, entrate in a zona d’Argaman ! Identificatevi !
   Fece unu sforzu sottumanu da apre l’ochji. U lume l’abbagliulava, è li facia male in capu. Quantu tempu sarà firmatu incusciente ? U vascellu s’era sguisciatu in u tafone-vermu, l’aspirazione era stata brutta, guasgi insuppurtèvule. S’era forse svanitu à issu mumentu.
-          Attenti, entrate in a zona d’Argaman ! Identificatevi !
 A Voce li trivellava i timpani. E mani placcate nant’à l’arechji, s’appiciccò à a radiò. Stava pà agguantà u micrò, quandu visse i so diti, maculati di sangue.
-          Sò Igal, è vi parlu da Elios 75
-          Elios 75 ! V’aspettàvamu.
Avà a voce era  rigulare, armuniosa di più, guasgi uspitaliera.
-          Vi trasmettu u prutucolu d’affacu. Una stonda pè piacè.
Quandu avia lasciatu, un mese fà, a basa d’illanciu di Sulinzara, ùn ardia maghjinassi tènesi un ghjornu cusì, arrittu davant’à ellu. Vistu da a Terra, u sole paria tondulu, perfettu è uniformu. Ma faccia à ellu, avà, ùn era che focu scatenatu.
Igal pruvava à rasserenassi, pensendu chì a tecnulugia ch’avia ghjuvatu à custruì a navetta avia valutu dinò u Premiu Nobel à u so cuncittore, u prufessore Acquaviva.
Dop’ad avè bulicatu parechji brisgioli, s’assicurò di e curve nantu i screni. S’eranu ghjusti i càlculi, u scudu tèrmicu era sempre uperaziunale. Lasciò u cockpit : firmava à privene u restu di l’equipaghju chì a manuvra d’avvicinera era imminente. Ma quandu aprì u sassu, capisse chì qualcosa ùn ci la facia più. Sbulicò u locu sanu : nimu ! U modulu ancillariu s’era vulatillizatu... è u so puntu d’ancurera nant’à a passarella era biotu addisperatu.
-          Prutucolu d’affacu trasferitu.
Igal si balluccò à u cockpit. Ghjuntu chì fù, u prucessu sfilava dighjà in linguaghju criptatu à l’urdinatore centrale. A so vista si sbrugliò. Cridì chì avia da rende. Dopu à un rispiru prufondu, suffittò, affanatu :
-          Prutucolu d’affacu innistatu
(...)
-          Vi pensavamu persu, Elios 75.
Sguisciendusi in a capsula anti UV, Igal maldisse babbu d’avè cumbricculatu i risultati di a selezione pè sta missione. Appena natu, avia dilusu i speri di u capu di famiglia : da criatura era magrettu, è li so pienti acuti ùn auguravanu nulla di bonu, à ciò ch’ellu avia cuntatu. Zitellu fragiule, è sensibule, a mamma l’avia prutettu chè troppu. Dopu à u liceu, u babbu avia pruffitatu di a so influenza di Direttore di l’Agenza Spaziale Corsa da falli ammette à a Scola suprana di l’aerunautica. Senza què, ùn avaria mai passatu e prove fìsiche. “Unu spiritu brillante in un corpu di fiminetta” : i motti crudeli di u patriarcu, chì l’avianu cusì longu traumatizatu, parianu cusì derisori avale, in u spaziu intersiderale...
A manu à manu chì u cuparchju si chjudia, i rasgi di u sole dardighjavanu, ubliquii. Trisaltò à u cliccu, chì cinnò a fine di a manuvra d’impermeabilità. Una musica landana sligò l’aria cundiziunata di a capsula. Igal s’avia da persegue a missione. Solu.

2

U fusulieru si sbranlò, mentre chì u vasciellu tuccava a terra d’Argaman. Si spinsenu i riattori in un ultimu sfrombu di rabbia. Igal aprì a porta di a navetta. À u pede à a scaletta, quattru aliferni aliti l’aspettavanu dighjà.
-          Benvenutu in Argaman, Igal di a Terra. Semu l’Ishim, i vardiani di a Città di focu.
À pocu à pocu chì scappavanu i motti in bocca à l’anghjuli, u so ICom li trasmettiva in cascu una traduzione simultànea. Igal ùn avia prisentatu sin’à tandu nisuna pridisposizione pè e lingue, ma pudia, à sente certe parolle, distingue parechji soni chì li parianu familiari. Da chjucu, una mane à l’alba, avia surpresu, in a sgrignata di a porta, u so babbone linzulatu d’una caparella à listre, ricitendu strane fòrmule cù listessu accentu. Ùn avia arditu di chereli u significatu di issu rituale, ma e sunurità di l’incantazioni, elle, ùn l’avia mai sminticate.
-          Vi cundecemu appressu à Nuriel.
 U curteghju s’astradò : dui anghjuli pricedendulu, è dui in più da compie u passu. Pighjendu pusizione, l’Ishim spligonu, maestosi, e so ali, senza emmette in l’aria mancu u mìnimu chjuchjulime ; è furmonu una serrenda infranchèvule ingiru à ellu. Misuravanu forse più di dui metri, è Igal ùn pudia vede aldilà di issi muri di piume.
Chì c’era puru ch’ùn duvessi scopre ? Ad ogni passu chì l’alluntanava di a navetta, li tricava di vultassine. Mille dumande s’ingurgavanu in a so mente. U restu di l’equipaghju, sarà aghjà ghjuntu ? Cacciò prestu issa pussibilità di u so spìritu, ch’ùn avia nutatu manc’una vistiga di u mòdulu ancillariu annant’à u terrenu di a basa. Chì sarà Nuriel ? Ùn avia mai sentitu sta casata. Era venutu à scuntrà una squadra di fisiziani atumisti. A Terra avia di fatti cunsumatu e so risorze sane in energia naturale. A càusa di u riscaldacciu climàticu, l’acqua naturale s’era scarsata. I venti s’eranu indibuliti. È i rasgi di u Sole a facianu pocu avà à attraversà u cuparchju di nebbia, quasi ughjincu, chì s’era impatrunitu nù l’atmusfera ; hè pè quessa chì u Planu d’Urgenza – Energia à Rinnovu di u Presidente Bucconi avia fiascatu bellu chè bè. A scuperta d’exò-energia era diventata a priurità di i Guverni di l’Allianza Verde. I primi scambi scientìfichi incù Argaman avianu tandu dimustratu chì e so tecnulugie eranu traspunèvuli nant’à a Terra. Di fatti, unu frammentu infimu di u nasgiolu sulare, fuss’ellu solu un campione di 10 cm3, pudia arrichisce à bastanza d’energia necessaria à a vita terrestra pè un seculu sanu.
Si stantaronu l’anghjuli. Ne suvitò un trizzinime chì criscì sin’à fassi trustone : s’aprìanu e porte. L’Ishim rispligonu l’ali, scuprendu una stanza in chjerchju incapellata da un domu tralucente. Nuriel era quì, à u centru. Igal circò à fighjoni u permessu di l’escorta, è l’Ishim l’incuraginu ad avanzassi. S’avvicinò da u tronu senza svià u so sguardu, unu sguardu imbulighjatu di rabbia è di paura. Mentre chì Nuriel lasciava u so pidistale da vene à scuntrallu, a so rabbia si fece timore eppò, infine, affascinamentu. Nuriel era cusì bellu di visu, quasgi ireale è senz’età... Lu so esse interu diffusava un calore appena palpevule. Rasserenatu, Igal dumandò induv’elli eranu i so cumpagni.
-          Lasciateci, disse Nuriel à l’Ishim.
È aghjunse vultendusi à Igal :
-          Scusateci pè u cirimuniale. Ma Argaman hè una vechja città liata da u ritu dapoi più di sei milleni.
Si piantò una cria.
-          I vostri amichi sò passati dapoi più di un annu dighjà.
Cunvintu chì i so amichi eranu stati tombi in veru è chì a so sorte ùn s’annunciava megliu, a si pruvò à ponela issa quistione chì u runzicava dapoi chì ghjuntu.
-          Ma chì sete ?
 A faccia di Nuriel s’illuminò è dichjarò allucinatu :
-          Sete cullatu cusì altu in u cielu... Ma sarete prontu à fallà cusÌ prufondu nù l’abissu, in duv’elle si leianu a sorte di l’omi è quella di l’Ishim ?
Igal fù stantaratu è mancu un mottu li vinse in bocca.

3

Nuriel ripigliò, sulennu :
-                     À l’iniziu, D.iu francò lume è tenebre pè falla finita incù u tohù-bohù. Ma tandu i dui mondi si dichjaronu a guerra. Quand’ellu vincì u caò è chì cuprì quasgi a terra sana, l’ultimu coppiu d’umani, di qualissu l’ombre ùn avianu ancu annigratu l’anime, si piattò, addisperatu, in un giardinu battizatu l’Eden. Tandu l’Ishim, i guerrieri di a razza anghjulina, funu incaricati da D.iu di furmà una muraglia infranchèvule ingiru à elli. Inghjanotte, l’armate di u caò vinia à fracassassi contr’à a so armatura. Eppò mezu à u giardinu, c’era dinò un arburu. Paspà i so frutti era vietatu, chì purrianu purtà l’omi à sfarinzà u bè è u male, è tandu à causà a so perdita. U camminu à l’arburu era pè quessa vardatu da sette Serafim, a casta superiore di l’anghjuli guerrieri. Faccia à l’impussibilità di strughje a muraglia, l’armata di u caò si fece dunque spiritu. È issu spiritu si fece sarpa. Un ghjornu, piatta in a machja intrisicata di u circondu, a sarpa riescì à infilzassi attraversu l’Ishim. Francata a so barriera, pruvò à currompe à striscioni l’ultime criature chì si firmavanu ancu à avè un visu: l’Omi. Vidì a donna chì si bagnava in u fiume, è s’avvicinò pè sussurali motti deliziosi, trinichendusi contru à u so corpu nudu. Quand’ella si discitò, stracquata nù l’erba, ghjera notte. Sintì trà e so coscie qualcosa caldu è umidu, è aguanttò qualchì foglia pà asciuvassi. À u cuntattu di u lìquidu, e foglie si fecenu cennere. Impaurita, currì à rifugesi appress’à l’anghjuli. Vicinu à l’arburu, truvò i Serafim chì l’arristònu cù e so lancie. Quandu tuccò a prima punta di farru, avanzendu la manu, un flùidu bughju agguantò i vardiani è i fece smarì. A sarpa era dighjà quì, u corpu arrutulatu ingiru à u troncu. E li disse : “Manghja puru issu fruttu è spartelu cù l’Omu, chì tandu saperete è un cunnoscerete più a paura”. 

Dapoi l’iniziu di u munulogu, Igal avia esaminatu a stanza. Duvia esiste una manera di sorte. Ma dopu, cumu feria da vultà à u vascellu ? Ci avia lasciatu u so Desert Eagle. Fà fronte à i vardiani andava aldilà di e so capacità. Nuriel s’era risidutu annant’à u tronu. Parì subitu invechjatu è aghjunse:

-          Dapoi stu ghjornu, ùn si pisò più u sole nant’à terra. A sterpa di l’Omi fù ghjittata in un abissu senza fondu, runzicatu da u culpabilità.
Igal u tagliò seccu :
-          M’aggradisce assai a vostra lighjendaccia mìstica. Ma ùn ci vecu micca u riportu cù a me missione.
Nuriel suspirò, affanatu :
-          A cummunità di l’anghjuli fù sbandita è esiliata fora di tutti i mondi cunnisciuti. Pertantu, un ghjornu, D.iu i richjamò pè falli riparà  a so colpa. U dicesimu ghjornu di u primu mese di l’annu, unu di l’Ishim saria dunque sacrificatu. L’energia liberata da li so ultimi suspiri accatizzeria di novu u Gran Lume.
Nuriel tendì una cascetta à Igal.
-          Umbè, infine, ùn hè ancu tardi, pensò Igal.
Igal aprì u cuparchju è vidì una piuma chì si svintulava in u ricitacculu.
-          Ma chì vulete ch’o ne faccia di què ?
-          Vi tocca à scrive a nostra storia, è  dopu à palisalla à l’Omi. Dui mill’anni fà, un anghjulu avia dighjà cuabitatu incù un’ umana. Di issa unione era natu un mez’anghjulu. Duvia squassà a culpabilità di l’Omi, è falla finita incù u mitu di u piccatu uriginale.
Nuriel ebbi una risataccia nerbosa, nanzu d’aghjunghje :
-          Ma ùn eranu pronti l’Omi. Chì a culpabilità ginireghja a paura. È di a paura nascenu e bucie. È u pudè si nutrisce di isse bucie.
À l’impruvvisu, un raghju illuminò u domu. U tronu si muvì. Parechji essari quadricèfali ci surghjìnu à ogni scornu, è quattru rote si mittìnu in marchja. Ùn era più un tronu : era un Carru. U domu s’aprì nant’à un uceanu di fiaccule. U Carru s’alzò in un focu chì parturia una melupea d’anghjuli.
“Yitgaddal vèytqaddash sh’meh rabba...”


  *
*           *
À l’attrachju, à u campusantu marinu, eranu tutti qui à rendeli l’umagiu. U babbu pinghjia cusì amaru quandu u corpu di Igal fù messu in terra. U sole si ciuttava pianu pianu in u golfu, fendu u mare arrussì : Argaman... u culore purpureu... quellu di u sacrifiziu, in memoria di issu ghjornu duv’elli fiascònu l’anghjuli,  lasciendu l’Omi ab eternu sentesi culpèvuli.